Reddi Miras Şartları

Reddi Miras Şartları; miras bırakanın, bıraktığı mirasının aktifinin pasifinden az olduğu iflas durumlarında başvurulan tek taraflı bir işlemdir. Reddi miras işlemi ancak mahkemeler aracılığıyla yapılması halinde geçerli olur. Reddi miras halinde birden çok mirasçı mevcutsa miras intikal etmeye devam eder yalnızca miras zincirinden bir kişi eksilmiş olur. 

Miras, külli halefiyet ilkesi gereği, vefat gerçekleştiğinde bir kül halinde yani bütün olarak mirasçılara intikal eder. Terekenin yani mirasın aktifi ve pasifi birlikte mirasçılara geçer. Bu durumda mirasçı, terekeyi hakları ve borçları ile bir bütün olarak devralmak zorunda kalır. Bu durumda zarar görme ihtimali olan mirasçılara reddi miras hakkı tanınmıştır.

Reddi miras yani mirası reddetmenin süresi vefatın öğrenildiği tarihten itibaren kural olarak üç aydır. Bu sürede reddedilmeyen miras kişiye intikal eder ve bu durumda doğan hak ve borçlar yerine getirilmelidir.

Reddi Miras Şartları

Reddi miras şartları:

  • Reddi miras, mahkemeye varması gereken, şekli ve tek taraflı bir irade beyanıdır. Bu mahkemeye varması gerekli irade beyanı ile kazanılmış mirasçılık sıfatı geriye etkili olarak ortadan kalkar.
  • Mirası ret beyanının kayıtsız ve şartsız olması gerekmektedir. Kayıt ve şarta bağlanan mirası ret beyanı kesin olarak hükümsüzdür.
  • Mirasın reddi, miras bırakan kişinin mirasçılarını olduğu gibi tüm alacaklılarını da ilgilendiren bir işlemdir. Mirasın reddi beyanının hukuki sonuç doğurabilmesi için, herkes tarafından anlaşılabilir, açık, kesin ve net bir şekilde yapılması gerekmektedir. Mirasçının beyanından mirası reddettiği tam olarak ve açık bir şekilde anlaşılmazsa ya da redde ilişkin beyan şarta bağlanmışsa, bu durumda beyanın iptali mümkündür.
  • Mirası ret beyanında bulunan mirasçı bu beyanında bir gerekçe göstermek ile yükümlü değildir.
  • Vekil tarafından yapılacak olan mirasın reddi istemi için, vekilin vekaletnamesinde özel yetki bulunması gerekmektedir. 

Reddi Miras Hangi Durumlarda Yapılır?

Reddi miras, mirasçının kendi iradesiyle gerçekleşebilir. Miras bırakanın vefatından sonra mirası kabul etmemek, mirasçının tercihine bağlı olan bir hukuki işlemdir. İstisnai bir durum olan mirasçının kendisine kalan mirası reddetmesinin değişik sebepleri olabilir.

Terekenin aktifinin pasifinden az olması yani kişilere miras olarak varlık değil borç kalması durumunda reddi miras yapılabilmektedir.

Manevi sebeplerle örneğin mirası kabul ettiğinde kişinin üzerinde büyük bir baskı oluşacaksa da kişi iradesi doğrultusunda mirası reddedebilmektedir. 

Türk Medeni Kanunu madde 606 mirasın reddedilmesi için mirasçılara üç ay süre tanır. Üç ay içinde mirasçılar mirası reddetmezse Türk Medeni Kanunu madde 610 gereği mirası ret hakkı düşer.

Yasal olarak belirlenen reddi miras süresi içinde ve şekle uygun bir şekilde mirası reddetmeyen mirasçı, mirası kayıtsız ve şartsız olarak kazanmış sayılır. Mirasçının kanunda düzenlenen bu süreyi susarak geçirmesi durumu da örtülü kabul sonucunu doğurur.

Kanunda belirlenen üç aylık hak düşürücü süre içinde reddi miras yapılmaması sebebiyle mirası ret hakkının düşmesi durumunun istisnası mirasın hükmen reddi durumudur. Buna göre, murisin vefatı tarihinde ödemeden aciz halinde olduğu açıkça belli ise ya da resmen bu durum tespit edilmiş ise mirasçılar mirası reddetmiş sayılır.

Reddi Miras Kimler Yapamaz?

Reddi mirası kimlerin yapamayacağını Türk Medeni Kanunu’nun ilgili maddesinden çıkarmak mümkündür. 4721 sayılı Türk Medeni Kanunu’nda kimlerin mirası reddedebileceği düzenlenmiştir. Bu durumda ilgili maddelerde belirlenen kişilerin haricindeki kişilerin reddi miras yapma hakları yoktur.

Türk Medeni Kanunu’nun 605. Maddesine göre mirası ancak yasal ve atanmış mirasçılar reddedebilir.

Yasal mirasçılar, mirasçılık sıfatları kanundan doğan kişilerdir. Bu kişiler 4721 sayılı Türk Medeni Kanunu’nun 495 ile 501. Maddeleri arasında sayılmıştır. Yasal mirasçılar;

  • Murisin kan hısımları yani akrabaları ve evlatlığı,
  • Murisin altsoyu,
  • Devlettir.

Atanmış mirasçılar ise miras bırakanın kendi özgür iradesiyle mirasının bir kısmını ya da tamamını belirli bir kişiye bırakması suretiyle belirlenmektedir. Tıpkı yasal mirasçılar gibi mirasçılık sıfatını haizdir. Bu sebeple de miras ret hakları bulunmaktadır.

Mirası reddetmek isteyen mirasçının bu hakkını kullanabilmesi için fiil ehliyetinin bulunması aranır. Fiil ehliyetine sahip bulunmayan kişinin mirası reddetme hakkını kanuni temsilcisi kullanır.

Dolayısıyla mirası; murisin kan hısımları yani kanunda belirtilmiş olan akrabaları ve evlatlığı, murisin altsoyu, devlet ve atadığı mirasçıların dışımda kalan kişiler ve miras hakkı düşen kişiler reddedemezler.

Reddi Miras İçin Gerekli Belgeler Nelerdir?

Reddi miras için gerekli belgeler; 

  • Sulh hukuk mahkemesinden ya da noterden alınan veraset ilamı belgesinin aslı, 
  • İmzalı olarak hazırlanmış olan reddi miras dilekçesi, 
  • Miras bırakan kişinin yani murisin ölüm belgesi 
  • Reddi miras başvurusu yapacak olan mirasçının mirasçılık belgesi 

Miras bırakanın aczinin resmen belirli olduğu durumlarda belgelere ek olarak aciz vesikası da eklenmelidir.

Hükmi reddin söz konusu olduğu hallerde, reddin beyanına gerek olmadığından dolayı, murisin ödemeden aczinin açıkça belli olduğu hallerde mahkemeye yapılacak başvuruda bu husus tutanak altına aldırılıp, bu başvuruya ilişkin yazılmış olan dava dilekçesi ve miras bırakanın ölüm belgesi ile başvuru yapacak mirasçının mirasçılık belgesi yeterli olmaktadır.

Mirasın reddi davasında yetkili olan mahkeme, miras bırakanın son yerleşim yerinin bulunduğu Sulh Hukuk Mahkemesi’dir. Eğer miras bırakanın son yerleşim yeri Türkiye’de ise, son yerleşim yerindeki Sulh Hukuk Mahkemesi yetkilidir.

Miras bırakanın son yerleşim yerindeki Sulh Hukuk Mahkemesi, aynı zamanda mirasın reddi davasında görevli mahkemesidir.

Yorum yapın